Okul Korkusu (Fobisi) Nedir?

Okul Korkusu (Fobisi) Nedir?
            Çocuklarda kuvvetli bir endişe nedeniyle  okula gitmek istememe ve gitmeme durumudur.

      Zihinsel, ruhsal ve sosyal yönden okula başlamaya hazır olan çoğu çocukta, okulun ilk günlerinde ağlama, okula gitmek istememe ve anneden ayrılmak istememe gibi davranışların görülmesi doğal bir durumdur. 

Çünkü çocuk o güne kadar kendisine nasıl davranılacağını ve hangi davranışına nasıl tepki verileceğini bildiği  güvenli bir  ortamdadır. Okula başlamakla kendisini nelerin beklediğini bilmediği bir ortama girmiştir. Bu duruma bazı öğrenciler kısa sürede uyum sağlarken, kimi öğrenciler kolay uyum sağlayamazlar.

Okul fobisi genellikle 5-7 yaşlarındaki  çocuklarda görülen bir durumdur. Temelinde anneden ayrılma korkusu vardır. Anaokuluna ya da ilkokula başlama döneminde ortaya çıkar. Çocuklar bir yandan okula başlamanın hevesi içindeyken, bir yandan da  endişelenmektedirler. Çünkü; annelerinden ayrı kaldıklarında annelerine ya da kendilerine kötü bir şeyler olacağını düşünürler. Kimi anne-babalar çocuklarındaki korkunun farkındadır ancak ne yapacaklarını, nasıl davranacaklarını bilmemektedirler. Kimi anne-babalar da çocukları gibi  kaygılı ve endişelidirler.

            Okul korkusu, okula yeni başlayan çocuklarda görüldüğü gibi okula devam eden çocuklarda da görülebilen bir durumdur. Kardeş doğumu ve kıskançlık olayı, okulun yada sosyal çevrenin değişmesi, aile içerisinde yaşanan geçimsizlik, arkadaşları ya da öğretmenleri tarafından küçük düşürülmekten korkma gibi nedenler okul korkusunu tetikleyebilir.

         Belirtiler nelerdir?

Okul korkusu yaşayan çocuklarda  özellikle okula gitme zamanlarında;

  • Baş ağrısı,
  • Karın ağrıları,
  • Bulantı ve kusma hissi,
  • İştahsızlık ve rahatsızlık gibi psikosomatik belirtiler görülebilir.

Bu nedenlerden çocuk okula gitmeyi reddedebilir.

           Okul fobisi yaşayan çocuklar hangi özelliklere sahiptir?

  • Anne-baba tarafından aşırı korunan çocuklardır.
  • Yaptıkları her işte onay beklerler.
  • Anneye aşırı bağımlılıkları vardır. Başkalarının yardımı olmaksızın hareket etmekte zorlanırlar.
  • Kendilerine olan güvenleri eksiktir.
  • Her istekleri anında karşılanmıştır ve anında tatmin isterler..
  • Uslu ve uyumlu çocuklardır.

 Okul Korkusunu Yenmesi İçin Çocuğunuza Nasıl Yardımcı Olabilirsiniz ?
1. Çocuğunuzun okula dönmesi konusunda ısrar edin:
    Okul korkusunda yapılacak en iyi şey, çocuğunuzu mümkün olduğunca çabuk okula geri götürmenizdir. Okula devam çocuğunuzun okul korkusunda yaşadığı fizyolojik belirtilerin azalmasına yardımcı olur ve sonunda çocuğunuz okula gitmekten yeniden zevk almaya başlar. Bu nedenle çocuğunuzu okula gitmeye devam ettiği sürece kendini daha iyi hissedeceği konusunda ikna edin.
 

2. Okula Gitme Zamanlarında Eskisinden Daha Kararlı Olun:
    Önceleri okul sabahları güç olabilir. Çocuğunuza kendisini nasıl hissettiğini sormayın bu durum çocuğunuza şikayet etmek için fırsat ve cesaret verecektir. Çocuğunuzu gözleyin, eğer ev içinde dolaşabiliyor ve çok rahatsız görünmüyorsa okula da gidebilecektir. Eğer çocuğunuzun fiziksel yakınmaları varsa ve genel yakınmalarına benziyorsa, çok fazla tartışmadan onu hemen okula hazırlayın ve gönderin. Eğer çocuğunuzun sağlığı konusunda endişeli iseniz doktor kontrolü yararlı olacaktır. Aksi halde okula gönderin ve öğretmeni durumdan haberdar edin, çocuğunuz ciddi bir şekilde hastalanırsa sizi arayıp haber vermelerini isteyin.
    Çocuğunuz okula geç kaldığında, servisi kaçırdığında, mutlaka onu okula göndermek için başka çözümler geliştirin ve en kısa zamanda okula gönderin. Bazen çocuğunuz kendiliğinden eve dönebilir, bu durumda da yapmanız gereken onu okula geri göndermektir.

3. Okul Çalışanlarının Yardımını isteyin:
    Çocuğunuzun öğretmenini konu hakkında bilgilendirmeniz, öğretmenin çocuğunuzu anlaması konusunda yardımcı olur. Öğretmenin bilgilendirilmesi, öğretmenin çocuğunuzun bazı davranışlarını daha toleranslı olmasını sağlayabilecektir., çocuğunuz fiziksel yakınmalarla gelirse onu eve göndermek yerine, 10-15 dakika dinlenmesine izin verdikten sonra çocuğunuzun sınıfına geri dönmesini sağlayabilir.

4. Çocuğunuzla Okul Korkusu Hakkında Konuşun:
    Okula gitme vakti dışında bir zamanda çocuğunuzla okul korkusu hakkında konuşun. Okul korkusu hakkında çocuğunuzu suçlamayın ya da küçümsemeyin. Bu durumun bir çok çocuk tarafından yaşanabildiğini ve zaman için kendisini mutlaka daha iyi hissedeceğini anlatın. Çocuğunuzu tam olarak neyin mutsuz ettiğini öğrenmeye çalışın. Çocuğunuza, olabilecek en kötü şeyin ne olabileceğini sorun. Eğer sizin bu konu hakkında yapabilecekleriniz varsa söylemesini ve elinizden geleni yapacağınızı söyleyin. Eğer çocuğunuz okulda fiziksel belirtilerin çok artmasından korkuyorsa, öğretmene ya da okul hemşiresine söyleyip, uygun bir yerde 10-15 dakika dinlenebileceğini söyleyin.
 

5. Çocuğunuzun Akranları İle Zaman Geçirmesine Yardımcı olun:
    Okul korkusu olan çocuklar, okul dışında daha çok aileleri ile zaman geçirmek, evde oynamak, odalarında yalnız olmak ya da televizyon seyretmek vs. isterler. Bir çoğu geceleri arkadaşlarının evinde kalamaz, hemen eve dönmek isterler. Böyle durumlarda çocuğunuzu akranları ile vakit geçirmesi için teşvik edin. Çocuğunuzu çeşitli aktivitelere göndermek, arkadaşlarını evinizde geceleri kalmaları için davet etmek, çocuğunuza yardımcı olacaktır.

 

6. Çocuğunuzla güvene dayalı  bir ilişki kurun.

    Çocuğunuza  kızmamalı, öfkelenmemeli ve çocuğunuzu suçlamamalısınız. Korkunun birçok çocukta görülebileceği anlatılmalı ve güven verilmelidir. Çocuğun güven duyduğu biriyle okula gelmesi önerilebilir. Bu kişinin bir süre okulda kalması sağlanarak çocuk aşamalı olarak okula ısındırılabilir.

 

                                                                                                           

                                                   Okul Rehberlik Servisi
                                                    Nilüfer DALBAK